असोज ९, काठमाडौं । नेपालको इतिहासमा असोज ९ गते (वि.सं.) घटेका वा जोडिएका केही प्रमुख र उल्लेखनीय घटनाहरू निम्नानुसार छन्, जसमध्ये पृथ्वीनारायण शाह काठमाडौँ उपत्यका विजय हासिल गरेका मुख्य घटनाकाे रूपमा लिइन्छ ।
काठमाडौँ उपत्यका विजय (वि.सं. १८२५): पृथ्वीनारायण शाहले काठमाडौँ (कान्तिपुर) माथि विजय हासिल गरेपछि सोही दिन ललितपुर (पाटन) माथि पनि गोरखाली सेनाले अधिकार जमाएको थियो। कान्तिपुरका राजा जयप्रकाश मल्ल भागेर ललितपुर पुगेका थिए, तर गोरखाली सेनाले असोज ९ गते नै ललितपुरलाई आफ्नो नियन्त्रणमा लिएपछि त्यहाँका राजाहरू (तेजनरसिंह मल्ल र जयप्रकाश मल्ल) भक्तपुरतिर शरण लिन पुगेका थिए।
नेपाल र चीनबीच वेत्रावती सन्धि (वि.सं. १८४९ असोज ९): नेपाल-भोट (तिब्बत) र चीन युद्धको समापनपछि असोज ९ गते (२६ सेप्टेम्बर १७९२) नुवाकोटको वेत्रावतीमा नेपाल र चीनबीच ऐतिहासिक वेत्रावती सन्धि भएको थियो। यस सन्धिले नेपाल र तिब्बत/चीनबीचको सीमा तथा व्यापारिक सम्बन्धलाई दीर्घकालीन रूपमा व्यवस्थित गरेको थियो।
इन्द्रजात्रा पर्व र ऐतिहासिक सन्दर्भ: नेपाल एकीकरणका क्रममा काठमाडौँ उपत्यकामा गोरखाली सेनाले असोज महिनाको इन्द्रजात्राकै समयमा आक्रमण गरी विजय प्राप्त गरेको इतिहास छ।
